Kırk Kız Efsanesi Nedir? Kırgız Adı Nereden Gelir

Kırgız adının nereden geldiği ile ilgili birçok söylem bulunmaktadır. Mesela bir düşünceye göre Kırgız kelimesinin aslı, kırk uz‘dur. Kırk uz, yani kırk boy… Zamanla Kırk-uz kelimesinin Kırgız‘a dönüştüğünü iddia ederler. Başka bir iddiada da Kırgızların, Oğuz soyundan geldiği söylenir. Buna göre kırlarda gezen Oğuz anlamında, kır ve Oğuz’un kısaltması guz kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Kaşgarlı Mahmut, Divanı Lügatit Türk’te Kırgızların bir Türk boyu olduğunu söyler, lakin Oğuzlardan geldiğini belirtmez. Birçok iddianın arasında Kırgız kelimesinin anlamı hakkında en dikkat çekici olan iddia ise Kırgızistan’ın bayrağına bile konu olmuş Kırk Kız Efsanesidir.

Kırk Kız Efsanesi (Kırkkız Dağı)

Kırgız Türkleri, Kırgız isminin kökenini mitolojik bir efsaneye dayandırır. Kırkkız adı verilen efsaneye göre bir sabah, bir sultanın maiyetindeki kırk kız, kırlarda dolaşmaya çıkar. Altın gibi parlayan, pırıl pırıl bir dere gören bu kızlar, nehirde parmaklarını suya değdirir. Parmakları suya değen kırk kız da bu sudan gebe kalır.

Kırlara dolaşmaya çıkan kırk kızın da hamile olduğu az bir zaman sonra anlaşılınca, sarayın sultanı kızları öldürmesi için vezirine emir verir. Uzak bir dağa infaz emrini yerine getirmeye giden vezir, kırk kızın masum olduğunu anlayıp onlara kıymaktan vazgeçer. Bu kırk kızın sürüldükleri dağda oğulları ve kızları olur. Onlar birbirleriyle evlenir. Böylece çoğalır ve önce Kırkkız zamanla da Kırgız ismiyle anılacak bir millet oluştururlar.

Bu efsaneyi desteklercesine bir Kırgız atasözü şöyle der:

Too kırgızdın atasy, Suu kırgızdın enesi.

Yani; dağ Kırgızların babası, su kırgızların anasıdır.

Bugün Kırgız bayrağındaki kırk ışın, kırk kızı temsil etmektedir.

Kırgız Bayrağının Anlamı

Kırgız Bayrağı

Kırgız Bayrağı 3 Mart 1992 yılında resmi olarak kabul edilmiştir.

Kırmızı fonda, sarı bir güneşin, 40 ışınıyla etrafı aydınlattığı bayrak, SSCB’nin dağılması üzerine 3 Mart 1992 yılında resmi Kırgız Bayrağı olarak kabul edilmiştir. 40 rakamı, Kırgızların kökeni hakkında kurgulanan kırk boy ve kırk kız efsanelerine gönderme yapar. Güneşin içindeki 4 yol, 4 direkli Kırgız-Türk çadırını temsil eder. Güneş aynı zamanda özgürlüğün sembolüdür. Kırgız milli marşında da özgürlüğün Kırgızlar için bir gelenek olduğundan bahsedilir.

KırkKız Dağı Belgeselini İzlemek İçin Tıklayın

Türk Ordusunda Kırgızlı Askerler – Ulupamir Köyü’nün Hikayesi , adlı yazıya da buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.